İlimizin Göreceli Konumu
Bir yeri tarif ederken yön, mesafe ve çevresindeki önemli yerleri kullanırız. Hadi haritalarla konum bulmayı öğrenelim!
Adres soran birine yön, mesafe ve çevredeki önemli binaları söyleyerek yardımcı oluruz. İşte bu, göreceli konumdur. 🔎
1. Göreceli Konum Nedir?
Bir yeri başka yerlere göre tarif etme
Göreceli konum: Bir yerin diğer yerlere göre konumudur. Ana ve ara yönler, mesafe ve çevredeki önemli yerler kullanılarak tarif edilir.
Örnek: "Vergi dairesi hastanenin kuzeyinde, okulun doğusundadır."
Bir ilin göreceli konumu: İlin komşu illere, yeryüzü şekillerine, su kaynaklarına, tarihî mekânlarına ve doğal güzelliklerine bağlı olarak ortaya çıkan kendine has özelliklerinin tümüdür.
Yol tabelaları: Bir sonraki il veya ilçeye olan yön ve mesafeyi gösterir. Örnek: "Isparta 30 km, Burdur 52 km, Antalya 107 km".
Ana yönler: kuzey, güney, doğu, batı. Göreceli konum tarifinde yön, mesafe ve önemli yerler / komşu iller, yeryüzü şekilleri, su kaynakları, tarihî mekânlar kullanılır.
Göreceli konum, insanların algı ve deneyimlerine dayanır. Bu yüzden kişiden kişiye değişebilir; çevre değiştikçe zamanla da farklılaşabilir.
2. Ben Hangi İlim?
İpuçlarıyla ili bul
Doğal ve tarihî güzellikler, konum, ekonomik ve ulaşım koşulları. Oyunda kullanılan harita siyasi (mülkî idare) haritadır: il sınırlarını ve merkezlerini gösterir. Yön bulmak için haritanın yön oku kullanılır.
3. Örnek: Kars İli
Haritadan göreceli konum okuma
| Özellik | Kars İlinin Göreceli Konumu |
|---|---|
| Komşu illere göre | Kuzeyinde Ardahan, batısında Erzurum, güneyinde Ağrı, güneydoğusunda Iğdır; doğusunda Ermenistan ile sınır komşusu. |
| Yeryüzü şekillerine göre | Erzurum-Kars Platosu üzerinde; Allahuekber, Yalnızçam ve Aras Dağları çevresinde yüksek ve dağlık bir il. |
| Su kaynaklarına göre | Güneyinden Aras Nehri geçer; kuzeyinde Çıldır Gölü, batısında Kura Nehri. |
| Tarihî mekân ve doğal güzelliklere göre | Ani Ören Yeri ve Kars Kalesi; Sarıkamış ormanları ve Çıldır Gölü. |
Önce haritada yön okunu (K) bulun. Sonra çevredeki il adlarını okuyup her birinin yönünü belirleyin: üstteki kuzey, alttaki güney, soldaki batı, sağdaki doğudur.
4. Bilgi Kartları ve Konumun Etkileri
İlini tanıt, etkisini gör
| Bilgi Kartı | Ne Yazılır? | Nereden Bulunur? |
|---|---|---|
| 1. Komşu illere göre | Kara sınırı olan iller ve yönleri | Türkiye mülkî idare haritası |
| 2. Yeryüzü şekillerine göre | Dağlar, ovalar, platolar, geçitler | Türkiye fiziki haritası |
| 3. Su kaynaklarına göre | Akarsular, göller, baraj gölleri, deniz kıyısı | Fiziki harita, il haritası |
| 4. Tarihî mekân ve doğal güzelliklere göre | Kale, cami, ören yeri, yayla, şelale, millî park | Dijital kaynaklar, il kültür-turizm sitesi |
- Sınır kapısına yakınlık (Edirne): ticaret ve ulaşım gelişir.
- Deniz kıyısı ve liman (Mersin, Ordu): ticaret, balıkçılık, turizm.
- Yüksek dağlar ve plato (Kars, Ağrı): hayvancılık; kış uzun, ulaşım zor.
- Tarihî mekân ve doğal güzellik (Nevşehir): turizm gelişir, koruma önem kazanır.
Doğal güzellikler ve tarihî mekânları korumak için: çevreyi temiz tutmak, yapılara zarar vermemek, tanıtım yapmak ve ilgili kurumlara (belediye, müze müdürlüğü) haber vermek.
5. Mini Sözlük
Kavram kartları
Şimdi Oyun Zamanı!
3 oyun var. Her doğru cevap = ⭐ yıldız.
Eşleştir: Kavram ve Açıklaması
+10 ⭐Soldan bir kavramı seç, sonra sağdan açıklamasını seç.
Kavramlar
Açıklamaları
Mini Test
+10 ⭐Doğru cevaba dokun. Cevabın hemen görünecek.
Doğru mu, Yanlış mı?
+10 ⭐Cümleyi oku ve karar ver.
🎉 Aferin! Toplam Puanın: 0
- 🧭 Göreceli konum: bir yerin başka yerlere göre konumu.
- ➡️ Tarif için yön, mesafe ve önemli yerler kullanılır.
- 🗺️ Siyasi harita il sınırlarını, fiziki harita yeryüzü şekillerini gösterir.
- 🔄 Göreceli konum kişiden kişiye ve zamanla değişebilir.